Książka zawiera 9 felietonów o fotografii i pozycji fotografa w dzisiejszym świecie.

Od wydawcy: Buras ma na fotografię swoje spojrzenie. Jedni powiedzą: ma zbyt klasyczny ogląd sprawy. Inni, urażeni, westchną głęboko i dość głośno. Jeszcze inni dowiedzą się od niego, że sztuka dokumentu to nie zdjęcia “do dowodu” ani hasztag #documentaryphotography na instagramie. Przyswoją sobie nazwiska, poznają opinie autora. Potem nie zrobią błędu, jeśli odszukają zdjęcia – niech wyrobią sobie własne zdanie. Odniesień, haczyków i linek pomocniczych w tej książce jest bez liku.

Książka zawiera 13 wywiadów o fotografii i zmianie, które przeprowadził Maciej Frąckowiak z Konradem Pustołą, Krzysztofem Pijarskim, Mariuszem Foreckim, Bogusławem Biegowskim, Cecylią Malik, Wojciechem Wilczykiem, Agnieszką Pajączkowską, Anną Beatą Bohdziewicz, Katarzyną Czarnotą, Pawłem Szypulskim, Krzysztofem Millerem, Michałem Szlagą i Adrianem Wykrotą. Wywiady podsumowuje tekst Rafała Drozdowskiego.

“W rozmowach przeprowadzonych przez Macieja Frąckowiaka nikt nikomu niczego nie radzi, tym bardziej – nie poucza. Wszyscy opowiadają o sobie i przy okazji o fotografii albo odwrotnie. Prawdziwym tematem tych rozmów nie jest już jednak ani techniczno-warsztatowa strona fotografii, ani jej estetyka czy „istota”; nie są nim również historie fotografów. Zamiast tego, powodem spotkania i perspektywą opisu zdjęć oraz projektów staje się ich performatywność – potencjał sprawczy, rozumiany jako zdolność fotografii do dokonywania zmian świata, na jakimś odcinku.

W tym ujęciu, dobre zdjęcia i projekty to takie, które są więziotwórcze, upowszechniają nowe wzory solidarności, skutkują alternatywnymi formami współpracy, czy pogłębiają wrażliwość. Mają też sprawić, że powiązane ze sobą na nowe sposoby jednostki i instytucje zaczną coś robić, najlepiej razem pracować na rzecz pozytywnej różnicy.”

Rafał Drozdrowski

Nacisk, błysk, trzask, zdjęcie. Gest, proces. Słowo. Zwycięstwo, porażka. Utrwalenie, zapomnienie. Oddajemy w Państwa ręce drugą część „Kruchego medium” – rozmów o fotografii. Dziesięć wywiadów, mierzonych na tysiące słów, zabiera nas w świat medium, które – pozornie – w sposób mechaniczny stara się utrwalać mniej lub bardziej obiektywną rzeczywistość. Czy tak jest? Czy rzeczywiście obejrzymy kilka zdjęć i przeczytamy kolejne biogramy twórców? Nie. Bo nie ma tu obrazków. Są słowa. Jest opis gestów artystycznych i animacyjnych, zagłębiamy się w proces, którym niewątpliwie jest fotografia i powstałe wokół niej działania. Ocieramy się o sukcesy, doświadczamy porażek, powątpiewania w istotę medium. Wreszcie, pojawia się fundamentalne pytanie: czym jest fotografia i czy jest w stanie zmieniać naszą rzeczywistość? Utrwala, czy zdarza się jej pozwolić zapomnieć?

Na te i inne pytania odpowiadają Maciejowi Frąckowiakowi: Tomasz Rakowski, Iwona Kurz, Agnieszka Chlebowska i Robert Ogurkis, Agnieszka Czerwińska, Zbigniew Libera, Maciej Herman, Witold Krassowski, Jerzy Kośnik, Paweł Kula oraz Marek Grygiel.

Rok 2023 to czas gorącej debaty wokół zagadnienia związanego z ciągłym rozwojem sztucznej inteligencji i kreowania za jej pomocą rzeczywistości. To także powrót do dyskusji wokół prawdy obrazu, manipulacji i prób wypracowania metod, by z tymi manipulacjami sobie radzić.

Można zatem wysnuć wniosek, że tak jak dziennikarstwo musi powrócić do swoich źródeł, opartych w głównej mierze na roli weryfikatora informacji, tak i fotografia (a tym bardziej fotografia dokumentalna) powinna bazować na wiarygodności, podpartej zaufaniem do twórcy.
Publikacja „Sztuka pozna sztuką?” jest próbą kompleksowego zdefiniowania, opisania i analizy nurtu fotografii dokumentalnej w Polsce.

Czy jednak owo definiowanie jest potrzebne? Czy jest to medium na tyle rozbudowane, interesujące, istotne i w gruncie rzeczy autonomiczne, by takich prób dokonywać? Wreszcie czy polski kontekst jest dobrym polem do przeprowadzania takiej analizy?

Ta obszerna publikacja (o łącznej objętości 556 stron, zawierająca 139 fotografii) to wyjątkowe spojrzenie na dokument, ponieważ bazuje na personalnych przemyśleniach wielu artystek, artystów, kuratorek, kuratorów i osób z szerokiego kręgu polskiej fotografii.

Na łamach książki swoją wiedzą i doświadczeniem dzielą się:

Michał Adamski, Beata Bartecka, Anna Bedyńska, Marta Bogdańska, Filip Ćwik, Grzegorz Dembiński, Andrzej Dobosz, Mariusz Forecki, Arkadiusz Gola, Karol Grygoruk, Antonina Gugała, Jan Jurczak, Agata Kalinowska, Joanna Kinowska, Julia Klewaniec, Weronika Kobylińska, Aneta Kowalczyk, Kasia Kubicka, Diana Lelonek, Tomasz Liboska, Jukka Male, Ewa Meissner, Paweł Miedziński, Rafał Milach, Ania Nałęcka-Milach, Jędrzej Nowicki, Krzysiek Orłowski, Celina Osiecka, Monika Piotrowska, Silvia Pogoda, Agnieszka Rayss, Łukasz Rusznica, Katarzyna Sagatowska, Michał Solarski, Monika Szewczyk-Wittek, Alicja Wróblewska, Piotr Zbierski.

Posłowie przygotował Paweł Starzec.